پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 34 |
| تعداد شمارهها | 450 |
| تعداد مقالات | 4,277 |
| تعداد مشاهده مقاله | 6,418,070 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,366,693 |
نگاه شاهانه در دورنماسازی: مطالعه تحولات نقاشی منظرهپردازی در عصر ناصری | ||
| جامعه شناسی فرهنگ و هنر | ||
| مقاله 1، دوره 7، شماره 2 - شماره پیاپی 24، تیر 1404، صفحه 1-13 اصل مقاله (1.33 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/scart.2025.142600.1638 | ||
| نویسندگان | ||
| انسیه ترابی1؛ سید محسن علوی نژاد* 2؛ محمدرضا مریدی* 3 | ||
| 1دانشجوی دکتری، دانشکده پژوهشهای عالی هنر و کارآفرینی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران | ||
| 2استادیار، گروه نقاشی، دانشکده هنرهای تجسمی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران | ||
| 3استادیار، گروه پژوهش هنر، دانشکده علوم نظری و مطالعات عالی هنر، دانشگاه هنر ایران، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| دوران سلطنتی ناصرالدین شاه دوران ظهور ژانرهای جدید در نقاشی و کاربرد گسترده واقع گرایی در نقاشی ها متاثر از هنر اروپایی است. منظره پردازی یکی از این شیوههای نو در تصویرپردازی بود که پیش از این، به صورت ژانری مستقل و تکنیک ها و شیوه های بازنمایی جدید، متداول نبود. در تاریخ نقاشی ایران، منظره پردازی غالبا جزئی تکمیل کننده تصویر بود و برای پرداخت فضاهای خالی یا جدا کردن بخشهای نقاشی از یکدیگر یا برای تصویرسازی در پسزمینه مورد استفاده قرار می گرفت. در مقاله حاضر ضمن بررسی زمینههای ظهور منظرهپردازی با اسلوب جدید، این پرسشها دنبال میشود که نهاد قدرت با مولفه ها و ویژگی های نقاشی منظره پردازی در عصر ناصری چه رابطه ای داشت؟ چگونه آثار منظره پردازانه عرصه ظهور قدرت شدند و نگاه شاهانه و سوگیری مناسبات قدرت را در عصر ناصری رویت پذیر کردند؟ روششناسی مقاله حاضر برای پاسخ به پرسشهای پژوهش مبتنی بر تحلیل گفتمان است که با مطالعه اسناد، تصاویر و نمونه آثار انتخاب شده، به تحلیل روابط میان نهاد سلطنت، قدرت پادشاه، نظام آموزش جدید و تاثیر عکاسی بر منظرهپردازی پرداخته میشود. یافته های پژوهش حاکی از آن است منظره پردازی در عصر ناصری، در ثبت مکان نگاره ها و چشم اندازهای شهری برآمده از گفتمان مدرنیته و تجددخواهی شاه است. منظرههایی از چشماندازهای سرزمینی در طول سفرهای ناصرالدینشاه و منظرههای شهری از چشمانداز بالای کاخ، و تصورپردازیهای ناصرالدینشاه همه در امتداد نگاه شاهانه است. تصاویر منظره در واقع مدیوم سیاسی برای ثبت حدود و ثغور ممالک محروسه و متعلقات شاه بود و آپاراتوس نگاه شاهانه، چه دیدن و چگونه دیدن از زاویه نگاه ناصرالدین شاه را تثبیت میکرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تحلیل گفتمان؛ نگاه شاهانه؛ نقاشی منظرهپردازی؛ نقاشی ایران؛ عصر ناصری | ||
| مراجع | ||
|
منابع
اتابای، بدری (۱۳۵۵). فهرست تاریخ سفرنامه- سیاحت نامه- روزنامه- جغرافیای خطی کتابخانه سلطنتی. یغما، ۳۳۹.
امانت، عباس (۱۴۰۰ ). تاریخ ایران مدرن. ترجمه م. حافظ. تهران: نشر فراگرد.
اوجی، آزاده (1395). پژوهشی در منظرهنگاری در عکاسی ایران، با تمرکز بر دورۀ تاریخی قاجار. پایاننامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران.
داودیان، شیرین (1395). اتوپیا و ناکجاآباد در منظرهپردازی رومانتیسم و میراث آن در منظرهپردازی معاصر. پایاننامۀ کارشناسی ارشد، دانشگاه هنر تهران.
ذکاء، یحیی (۱۳۸۲). زندگی و آثار استاد صنیعالملک ابوالحسن غفاری ۸۳-۱۲۲۹. تهران: مرکز نشر دانشگاهی میراث فرهنگی کشور.
ذکر علی، نرگس (1394). سرآغاز منظرهنگاری در نقاشی معاصر ایران با محمودخان صبا. دانش هنرهای تجسمی، 4، 18-1.
رز. ژیلیان (۱۳۹۴). روش و روششناسی تحلیل تصویر. ترجمه سید جمالالدین اکبرزاده جهرمی، تهران: انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و هنر و ارتباطات.
رینگر، مونیکا ام. (۱۳۹۶). آموزش دین و گفتمان اصلاح فرهنگی در دوران قاجار. تهران: انتشارات ققنوس.
سعیدی انارکی، (1399). مطالعه سیرتحول واقع نگاری در منظرهسازی نقاشان فرنگیساز از دوره صفوی تا پایان قاجار. پایاننامۀ کارشناسی ارشد. دانشگاه سوره.
طباطبایی، جواد (۱۴۰۰). تأملی درباه ایران. جلد دوم. بخش نخست. تهران: انتشارات مینوی خرد.
طباطبایی، جواد (۱۴۰۱). تأملی درباه ایران. جلد دوم. بخش دوم. تهران: انتشارات مینوی خرد.
محمدی وکیل، مینا؛ بلخاری قهی، حسن (1397). دلیل فقدان منظرهنگاری در نقاشی ایرانی با توجه به اتیمولوژی واژه طبیعت در زبان فارسی. هنرهای تجسمی، 1، 45 – 56.
میرسپاسی، علی (۱۳۹۸). تأملی در مدرنیته ایرانی: بحثی درباره گفتمان روشنفکری و سیاست مدرنیزاسیون در ایران. تهران: نشر ثالث.
ناصرالدین شاه (۱۳۹۵). روزنامه خاطرات ناصرالدین شاه از ربیع الاول۱۲۸۳ تا جمادی الثانی ۱۲۸۴ق. به کوشش مجید عبد امین. تهران: انتشارات دکتر محمود افشار با همکاری نشر سخن.
ناصرالدین شاه (۱۳۹۵). روزنامه خاطرات ناصرالدین شاه از ربیع الثانی۱۳۰۹ تا صفرالمظفر ۱۳۱۰ق. به کوشش مجید عبد امین و نسیرن خلیلی. تهران: انتشارات آفاق گستر کیمیا.
ناصرالدین شاه (۱۳۹۷). روزنامه خاطرات ناصرالدین شاه از ربیع الاول۱۳۰۸ تا ربیع الثانی ۱۳۰۹ق. به کوشش مجید عبد امین و نسرین خلیلی. تهران: انتشارات سخن.
ناصرالدین شاه (۱۳۹۷). روزنامه خاطرات ناصرالدین شاه از ربیع الاول۱۳۰۹ تا صفرالمظفر ۱۳۱۰ق. به کوشش مجید عبد امین و نسرین خلیلی. تهران: انتشارات سخن.
ناصرالدین شاه (۱۳۹۷). روزنامه خاطرات ناصرالدین شاه از ربیع الاول۱۳۱۰ تا جمادی الاول ۱۳۱۲ق. به کوشش مجید عبد امین. تهران: انتشارات سخن.
ناصرالدین شاه (۱۳۹۷). روزنامه خاطرات ناصرالدین شاه از جمادی الاول۱۳۱۲ تا ذیقعده ۱۳۱۳ق .به کوشش مجید عبد امین. تهران: انتشارات سخن.
ناصرالدین شاه (۱۳۹۹). روزنامه خاطرات ناصرالدین شاه از شوال ۱۲۸۸ تا ذیحجه ۱۲۹۰ق. به کوشش مجید عبد امین. تهران: انتشارات سخن.
ناصرالدین شاه (۱۳۹۹). روزنامه خاطرات ناصرالدین شاه از محرم ۱۲۹۱ تا رمضان۱۲۹۳ق. به کوشش مجید عبد امین. تهران: انتشارات دکتر محمود افشار.
یعقوبپور، آرمان (1392) طبیعت از منظر نقاشان معاصر ایران، از سال ۱۳۲۰ تا امروز. رسالۀ دکتری، دانشگاه تربیت مدرس.
References Amanat, A. (1997). Pivot of the Universe: Nasir al-Din Shah Qajar and the Iranian Monarchy, 1831-1896. Univ of California Press. Bermingham, A. (1994). System, order, and abstraction: The politics of English landscape drawing around 1795. In in W.J.T Mitchell (ed), landscape and power. University of Chicago Press.
https://tehranauction.com/auctions/july-2017/31-agha-bala (2024/12/12) | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 526 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 453 |
||