پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 34 |
| تعداد شماره‌ها | 453 |
| تعداد مقالات | 4,324 |
| تعداد مشاهده مقاله | 6,587,266 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,471,215 |
خوانش رکوعات قرآن به مثابه پاراگراف (بند) و کاربست آن بر رکوع یازدهم سوره نحل | ||
| مطالعات ادب اسلامی | ||
| دوره 5، شماره 2 - شماره پیاپی 12، شهریور 1405، صفحه 21-41 اصل مقاله (931.31 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/jilr.2025.143399.1248 | ||
| نویسندگان | ||
| زهرا رفیعی مجومرد1؛ احمد زارع زردینی* 2؛ یحیی میرحسینی2 | ||
| 1کارشناسی ارشد علوم قرآن و حدیث، دانشگاه میبد، میبد، ایران | ||
| 2دانشیار، گروه علوم قرآن و حدیث، دانشکده الهیات، دانشگاه میبد، میبد، ایران | ||
| چکیده | ||
| هدف: رکوع یکی از تقسیم‌بندی‌های متن قرآن کریم است که بر اساس یک دیدگاه، پیشینه آن به عصر پیامبر اکرم (ص) بازمی‌گردد و شواهدی نیز از توجه به آن در سده‌های پیشین وجود دارد. پژوهش حاضر با هدف بررسی و تحلیل رکوع یازدهم سوره نحل، شامل آیات ۷۷ تا ۸۳، به‌مثابه یک پاراگراف انجام شده است. این بررسی می‌کوشد دریچه‌ای تازه به مطالعه رکوعات قرآن بگشاید و زمینه‌ای برای شناسایی لایه‌های معنایی متن از طریق بررسی واحدهای گفتار قرآنی فراهم سازد. روش پژوهش: پژوهش با رویکرد توصیفی ـ تحلیلی انجام شده است. در مرحله نخست، مضمون اصلی یا موضوع محوری رکوع منتخب شناسایی و استقلال معنایی آن به‌عنوان یک واحد متنی تبیین شده است. سپس، محدوده آیات این رکوع با سیاق‌بندی هفت مفسر در همین بخش از سوره نحل مقایسه شده است. این مقایسه با تمرکز بر نقش مرزبندی متن در انسجام مطالب و چگونگی فهم آن‌ها، وجوه تمایز و امتیاز رکوع‌بندی را بررسی می‌کند و نسبت میان تعیین حدود یک بخش و تشخیص وحدت معنایی آن را مورد توجه قرار می‌دهد. یافته‌ها: یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که سیاق‌بندی‌های متفاوت مفسران در محدوده بررسی‌شده با مشکلاتی در فهم و تبیین متن همراه بوده است. این مشکلات عبارت‌اند از فهم غیردقیق متن و مخدوش‌شدن هدف اصلی آن، ناهمگونی و عدم تناسب میان مباحث، ازبین‌رفتن ارتباط میان موضوعات، درهم‌آمیختگی مطالب و شکسته‌شدن دلالت کلام. مقایسه این تقسیم‌بندی‌ها اهمیت تعیین حدود متن را در حفظ پیوندهای معنایی میان مباحث آشکار می‌سازد. همچنین، نشان می‌دهد که تفاوت در مرزبندی بخش‌ها می‌تواند بر تشخیص موضوع محوری و درک مجموعه آیات به‌عنوان یک واحد معنایی منسجم تأثیر بگذارد. نتیجه‌گیری: پژوهش نتیجه می‌گیرد که اشکالات یادشده از مسئله‌ای بنیادی‌تر، یعنی بی‌توجهی به افتتاح و اختتام کلام، سرچشمه می‌گیرد. دقت در تعیین آغاز و پایان بخش‌های متن می‌تواند به شناسایی واحد معنایی، پاراگراف یا گفتار قرآنی کمک کند. بر این اساس، بررسی مرزهای رکوع، زمینه‌ای برای بازاندیشی در سازمان معنایی آیات مورد مطالعه فراهم می‌آورد و نسبت میان تقسیم‌بندی متن، انسجام موضوعی و فهم گفتار قرآنی را روشن‌تر می‌سازد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| رکوعات قرآنی؛ سوره نحل؛ لایه‌های معنایی قرآن؛ سیاق‌بندی تفسیری؛ پاراگراف (بند)؛ واحدهای موضوعی قرآن | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 466 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 11 |
||