پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 34 |
| تعداد شمارهها | 446 |
| تعداد مقالات | 4,238 |
| تعداد مشاهده مقاله | 6,272,378 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,262,418 |
ارزیابی وضعیت آسیبپذیری روستاهای مناطق کوهستانی در برابر مخاطرات طبیعی (مطالعه موردی: شهرستانهای ایذه و اندیکا) | ||
| پژوهش های محیطی در قلمروهای کوهستانی | ||
| دوره 2، شماره 1 - شماره پیاپی 5، فروردین 1405، صفحه 83-98 اصل مقاله (961.16 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی کاربردی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/ermr.2025.144275.1029 | ||
| نویسندگان | ||
| مهین پیره* 1؛ فاطمه نورالدین موسی2؛ امل میاحی3 | ||
| 1گروه ژئومورفولوژی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||
| 2گروه جغرافیا، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اهواز، اهواز، ایران | ||
| 3گروه جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه شهید چمران، اهواز، ایران | ||
| چکیده | ||
| زمینلرزه و زمینلغزش از جمله مهمترین مخاطرات طبیعی در سطح جهان به شمار میروند که سالانه خسارات گستردهای به زیرساختها، محیطزیست و جوامع انسانی وارد میکنند. از جمله مناطقی که در معرض این مخاطرات قرار دارد، مناطق شمالی استان خوزستان است. با توجه به اهمیت موضوع، در این پژوهش به شناسایی مناطق آسیبپذیر در برابر مخاطرات زمینلغزش و زمینلرزه در شهرستانهای ایذه و اندیکا در استان خوزستان پرداخته شده است. در این تحقیق از تصاویر ماهوارههای CHIRPS، MODIS، مدل رقومی ارتفاعی 30 متر SRTM و لایه رقومی زمینشناسی 1:100000 منطقه بهعنوان مهمترین دادههای تحقیق استفاده شده است. مهمترین ابزارهای تحقیق، سامانه گوگل ارث انجین، ArcGIS و IDRISI بوده است. همچنین در این تحقیق از مدل ترکیبی WLC و ضریب وزنی نسبی بهمنظور شناسایی وضعیت آسیبپذیری روستاهای منطقه در برابر زمینلغزش و زمینلرزه استفاده شده است. بر اساس نتایج بدست آمده، 3/85 درصد از روستاهای منطقه در برابر زمینلرزه و 7/9 درصد در برابر زمینلغزش، دارای پتانسیل آسیبپذیری بالا هستند، و حدود 9 درصد از روستاها نیز همزمان در برابر هر دو مخاطره تهدید میشوند. این موضوع بیانگر ضرورت توجه ویژه به زیرساختهای روستایی و برنامهریزی مبتنی بر خطر در این مناطق است. همچنین نتایج این تحقیق نشان داده است که شهرستان اندیکا دارای تراکم بیشتری از روستاهای آسیبپذیر در برابر هر دو مخاطره است. با توجه به نتایج بهدستآمده، پیشنهاد میشود برای کاهش آسیبپذیری در شهرستانهای ایذه و اندیکا، اقدامات جامعی از جمله مقاومسازی ساختمانهای روستایی با بهرهگیری از تسهیلات دولتی و مشارکت مردمی، توسعه و استقرار سیستمهای هشدار سریع و آموزش ساکنان محلی در زمینه آمادگی و مدیریت بحران انجام گیرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| مخاطرات طبیعی؛ مناطق روستایی؛ شهرستانهای ایذه و اندیکا | ||
| مراجع | ||
|
پیره، مهین و گنجائیان، حمید. (۱۴۰۳). تحلیل زمینلغزشهای رخداده در ارتباط با عوامل محیطی (مطالعه موردی: شهرستان سنندج). جغرافیا و روابط انسانی، ۷(۳)، ۲۴۲–۲۷۸. https://doi.org/10.22034/gahr.2025.458065.2135
تابش، سعید؛ نوریخانیوردی، میثم؛ دوستی، مرتضی و گنجائیان، حمید. (۱۳۹۹). ارائه مدل پیشنهادی برای مکانیابی اماکن ورزشی با استفاده از مدل تلفیقی WLC و AHP (مطالعه موردی: شهر تبریز). مدیریت و توسعه ورزش، ۹(۲۱)، ۲–۲۲. https://doi.org/10.22124/jsmd.2020.4096
جمینی، داود؛ شهابی، هیمن؛ نظری، حمید و آتشبهار، رامین. (۱۴۰۲). شناسایی سکونتگاههای روستایی در معرض خطر وقوع زمینلغزش در زیستبومهای عشایری (مطالعه موردی: شهرستان پاوه). مطالعات برنامهریزی قلمرو کوچنشینان، ۳(۱)، ۱۰۷–۱۲۲. https://doi.org/10.22034/jsnap.2023.410697.1066
خزائی، جهانگیر و قائمی، مهدی. (۱۳۹۴). مقایسه و ارزیابی روشهای پایدارسازی زمینلغزش (مطالعه موردی: زمینلغزش کیلومتر ۱۹۴ راهآهن ملایر–کرمانشاه). جغرافیا و پایداری محیط، ۵(۳)، ۳۹–۵۳. https://ges.razi.ac.ir/article_380.html
رضاپور، علی؛ جباری، ایرج و بهرامی، کاظم. (۱۴۰۲). تأثیر آبهای زیرزمینی بر زمینلغزش دامنه جنوبی کوه شاهنشین. پژوهشهای جغرافیای طبیعی، ۵۵(۳)، ۱۹–۳۶. https://doi.org/10.22059/jphgr.2023.364630.1007788
زندمقدم، محمدرضا. (۱۴۰۲). پهنهبندی شهر بر اساس میزان آسیبپذیری در مقابل مخاطرات طبیعی (مطالعه موردی: نسیمشهر). جغرافیا و مطالعات محیطی، ۱۲(۴۶)، ۶۰–۷۷. https://journals.iau.ir/article_697723.html
سالاری، ممند؛ نیری، هادی؛ گنجائیان، حمید و امانی، خبات. (۱۳۹۶). مکانگزینی جهات مناسب توسعه شهری کامیاران با رویکرد مخاطرهشناسی مبتنی بر اعمال مناطق ممنوع ژئومورفولوژیکی. مدیریت مخاطرات محیطی، ۴(۴)، ۴۱۹–۴۳۶. https://doi.org/10.22059/jhsci.2018.252694.341
سالاری، ممند؛ نیری، هادی؛ گنجائیان، حمید و امانی، خبات. (۱۳۹۹). ارزیابی و پیشبینی روند توسعه فیزیکی نواحی سکونتگاهی با تأکید بر رویکرد ژئومورفولوژیک و مدیریت محیط (مطالعه موردی: شهر پاوه). پژوهشهای ژئومورفولوژی کمی، ۹(۱)، ۸۶–۱۰۱. https://doi.org/10.22034/gmpj.2020.109536
شریفی، حسین؛ رمضانیپور، مهرداد و ابراهیمی، لیلا. (۱۴۰۳). بررسی توسعه فضای شهری در راستای مواجهه با مخاطرات محیطی (مطالعه موردی: شهرستان نور). تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، ۲۴(۷۵)، ۳۵۴–۳۷۷. https://doi.org/10.61186/jgs.24.75.4
صفاییپور، مسعود؛ ملکی، سعید؛ قائدی، سهراب و ابراهیمی، اعظم. (۱۴۰۳). تحلیل و پیشنهاد الگوی توسعه فیزیکی شهر ایذه با تأکید بر مخاطرات طبیعی. مدیریت بحران، ۱۳(۴)، ۲۱–۳۵. https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.23453915.1403.13.4.2.9
صفری نامیوندی، مهدی؛ گنجائیان، حمید؛ نصرتی، مژگان و محمدیان، کلثوم. (۱۴۰۳). شناسایی مناطق سیلزده و تحلیل عوامل مؤثر در وقوع آن (مطالعه موردی: جنوب شرق استان سیستان و بلوچستان). پژوهشهای ژئومورفولوژی کمی، ۱۳(۲)، ۱۸۱–۱۹۴. https://doi.org/10.22034/gmpj.2024.449586.1494
عابدینی، موسی؛ آزادی، فریبا و بابایی اولم، طیبه. (۱۴۰۴). پهنهبندی خطر وقوع زمینلغزش در حوضه آبخیز نورانچای با استفاده از مدل ANP. جغرافیا و روابط انسانی، ۸(۲۹)، ۸۵–۱۰۵. https://doi.org/10.22034/gahr.2024.448417.2072
کیانی، شکراله؛ کریمخانی، اکرم و مزیدی، احمد. (۱۴۰۰). پهنهبندی خطر زمینلغزش با استفاده از مدل رگرسیون لجستیک و آنفیس در حوضه آبریز هشتجین استان اردبیل. جغرافیا و پایداری محیط، ۱۱(۲)، ۵۵–۷۳. https://doi.org/10.22126/ges.2021.6461.2391
گنجائیان، حمید. (۱۴۰۳). ارزیابی استعداد لرزهخیزی کلانشهرهای ایران. فصلنامه علمی–پژوهشی اطلاعات جغرافیایی «سپهر»، ۳۳(۱۳۲)، ۱۷۳–۱۸۸. https://doi.org/10.22131/sepehr.2024.2019284.3047
گنجائیان، حمید. (۱۴۰۳). تحلیل مکانی و زمانی زمینلرزههای ایران در طی سالهای ۱۹۰۷ تا ۲۰۲۳. جغرافیا و مخاطرات محیطی، ۱۳(۴)، ۲۲۲–۲۴۳. https://doi.org/10.22067/geoeh.2024.87246.1470
گنجائیان، حمید؛ شاهجمالی، مینا؛ ابراهیمی، اعظم و اکبریان، مرتضی. (۱۴۰۴). شناسایی مناطق مستعد دفن و دپوی زباله در شهرستان کامیاران با اعمال مناطق ممنوعه. محیط زیست و توسعه فرابخشی، ۱۰(۸۷)، ۱–۱۵. https://doi.org/10.22034/envj.2025.500751.1458
گنجائیان، حمید؛ نصرتی، مژگان؛ ابراهیمی، عطرین و قیصریان، سیدسعدی. (۱۴۰۴). ارزیابی وضعیت آسیبپذیری روستاهای مناطق کوهستانی در برابر مخاطرات طبیعی (مطالعه موردی: روستاهای منطقه اورامان). پژوهشهای محیطی در قلمروهای کوهستانی، ۱(۲)، ۵۷–۷۰. https://doi.org/10.22034/ermr.2024.63510
محمدخان، شیرین؛ گنجائیان، حمید؛ شهری، سمیه و عباسزاده، امیرعلی. (۱۳۹۸). پیشبینی روند توسعه شهری به سمت مناطق مخاطرهآمیز با استفاده از تصاویر چندزمانه؛ مطالعه موردی: شهر مریوان. فصلنامه علمی–پژوهشی اطلاعات جغرافیایی «سپهر»، ۲۸(۱۱۰)، ۱۰۷–۱۱۷. https://doi.org/10.22131/sepehr.2019.36615
معاوی، مهشید؛ علمیزاده، هیوا و انتظاری، مژگان. (۱۴۰۴). مدلسازی حساسیت زمینلغزش با استفاده از الگوریتم شبکه عصبی مصنوعی: مطالعه موردی حوضه آبریز سد شهید عباسپور، شمالشرق خوزستان. جغرافیا و مخاطرات محیطی، ۱۴(۳). https://doi.org/10.22067/geoeh.2025.92634.1557
مواساتی، مصطفی؛ احمدزاده، حسن و پناهی، علی. (۱۴۰۴). تحلیلی بر سطح آسیبپذیری مناطق شهری در برابر مخاطرات طبیعی «زلزله» با تأکید بر رویکرد مدیریت بحران (مطالعه موردی: کلانشهر تبریز). جغرافیا و برنامهریزی، ۲۹(۹۱)، ۲۱۸–۲۴۳. https://doi.org/10.22034/gp.2024.59712.3218
نگهبان، سعید؛ پیسوزی، تینا؛ گنجائیان، حمید و نوروزی، میلاد. (۱۴۰۰). شناسایی مناطق مستعد وقوع زمینلغزش و جابهجایی عمودی با استفاده از تصاویر راداری (مطالعه موردی: محدوده شهری و حاشیه شهری لواسان). جغرافیا و مخاطرات محیطی، ۱۰(۳)، ۱–۱۸. https://doi.org/10.22067/geoeh.2021.71728.1094
نگهبان، سعید؛ گنجائیان، حمید؛ ابراهیمی، عطرین و امامی، کامیار. (۱۳۹۸). پایش و پیشبینی روند تغییرات نواحی سکونتگاهی با استفاده از تصاویر چندزمانه (مطالعه موردی: شهر سنقر). فیزیک زمین و فضا، ۴۵(۲)، ۳۴۳–۳۵۴. https://doi.org/10.22059/jesphys.2019.275076.1007084
نگهبان، سعید؛ گنجائیان، حمید؛ ابراهیمی، عطرین و قیصریان، سیدسعدی. (۱۴۰۳). تحلیل نقش عوامل محیطی در وقوع سیلابها با استفاده از سامانه گوگل ارث انجین (مطالعه موردی: غرب استان گلستان). جغرافیا و برنامهریزی محیطی، ۳۵(۴)، ۱–۱۸. https://doi.org/10.22108/gep.2024.142342.1659
نگهبان، سعید؛ گنجائیان، حمید؛ فریدونیکردستانی، مژده و چشمهسفیدی، زیبا. (۱۳۹۸). ارزیابی توسعه فیزیکی شهرها و گسترش به سمت مناطق ممنوعه ژئومورفولوژیکی با استفاده از LCM (مطالعه موردی: شهر سنندج). مخاطرات محیط طبیعی، ۸(۲۰)، ۳۹–۵۲. https://doi.org/10.22111/jneh.2018.21943.1317
نیری، هادی؛ گنجائیان، حمید و امانی، خبات. (۱۳۹۷). ارزیابی شاخصهای محیطی تناسب زمین برای گسترش کالبدی شهر سروآباد با تلفیق دو مدل تحلیل شبکهای و منطق فازی. جغرافیای اجتماعی شهری، ۵(۱)، ۴۹–۶۲. https://doi.org/10.22103/JUSG.2018.1961
Al-Dogom, D., Schuckma, K., & Al-Ruzouq, R. (2018). Geostatistical Seismic Analysis and Analysis Hazard Assessment UNITED ARAB EMIRATES. International Archives of the Photogrammetry. Remote Sensing and Spatial Information Sciences, 3(4), 29–36. http://dx.doi.org/10.5194/isprs-archives-XLII-3-W4-29-2018
Anwana, E. O., & Owojori, O. M. (2023). Analysis of Flooding Vulnerability in Informal Settlements Literature: Mapping and Research Agenda. Social Sciences, 12(1), 40. http://dx.doi.org/10.3390/socsci12010040
Chen, W., Zhao, X., & Shahabi, H. (2019). Spatial prediction of landslide susceptibility by combining evidential belief function, logistic regression, and logistic model tree. Geocarto International, 34, 1177–1201. https://doi.org/10.1080/10106049.2019.1588393
Cutter, S. L., Burton, C. G., & Emrich, C. T. (2010). Disaster resilience indicators for benchmarking baseline conditions. Journal of Homeland Security and Emergency Management, 7(1). http://dx.doi.org/10.2202/1547-7355.1732
Erden, T., & Karaman, H. (2012). Analysis of earthquake parameters to generate hazard maps by integrating AHP and GIS for K¨uc¨ukc¸ekmece region. Natural Hazards and Earth System Sciences, 12, 475–483. http://dx.doi.org/10.5194/nhess-12-475-2012
Gaillard, J. C., Wisner, B., & Kelman, I. (2012). The Routledge handbook of hazards and disaster risk reduction. Routledge. https://www.routledge.com/Handbook-of-Hazards-and-Disaster-Risk-Reduction
Ganjaeian, H., Rezaei Arefi, M., Peysoozi, T., & Emami, K. (2021). Zonning susceptible areas of landslide using WLC and OWA methods -A case study in Mountain cliff Khan, Iran. Sustainable Earth Trends, 1(2), 35-43. https://doi.org/10.52547/sustainearth.1.2.43
Ganjaeian, H., Yamani, M., Goorabi, M., & Maghsoudi, M. (2024). Evaluating the Impacts of Earthquake in Ezgele, Kermanshah (Iran) (Occurred on 2017/11/12). Current Research in Environmental Science and Ecology Letters, 1(1), 1-10. https://doi.org/10.33140/CRESEL.01.01.06
Jena, R., Pradhan, B., & Beydoun, G. (2020). Earthquake vulnerability assessment northera sumatra province by using a multi-criteria decision-making model. International Journal of Disaster Risk Reduction, (46), 1-28. http://dx.doi.org/10.1016/j.ijdrr.2020.101518
Kanamori, H. (2008). Earthquake physics and real-time seismology. Nature 451, 271–273. https://doi.org/10.1038/nature06585
Li, S.Q., Qin, P.F., & Li, Y.R. (2024). Seismic vulnerability analysis of hospitals and school buildings considering the Gaussian regression algorithm. Journal of Building Engineering, 97. https://doi.org/10.1016/j.jobe.2024.110799
Pan, S. T., Cheng, Y.Y & Lin, C.H. (2019). Extrication time and earthquake-related mortality in the 2016 Taiwan earthquake. Formosan Medical Association, 11, https://doi.org/10.1016/j.jfma.2019.07.013
Sarris, A., Loupasakis, C., Soupios, P., Trigkas, V., & Vallianatos, F. (2010). Earthquake vulnerability and seismic risk assessment of urban areas in high seismic regions: Application to chania city, crete island, greece. Natural Hazards, 54 (2), 395-412. https://doi.org/10.1007/S11069-009-9475-Z
Su, Q., Weiheng, T., Shiguang, M., Xiaoyuan, Zh., Kaixin, L., Xiaoye, S., Jianli, G., & Yonggang, Y. (2021). Landslide Susceptibility Zoning Using C5. 0 Decision Tree, Random Forest, Support Vector Machine and Comparison of Their Performance in a Coal Mine Area. Frontiers in Earth Science, 9. http://dx.doi.org/10.3389/feart.2022.918386
Vahdat, K., Smith, N. J., & Amiri, G. G. (2014). Fuzzy multicriteria for developing a risk management system in seismically prone areas. Socio-economic Planning Sciences, 48 (4), 235-248. https://doi.org/10.1016/J.SEPS.2014.05.002
Wang, W., Zhang, W., & Xia, Q. (2012). Landslide Risk Zoning Based on Contribution Rate Weight Stack Method. International Conference on Future Energy. Environment, and Materials. http://dx.doi.org/10.1016/j.egypro.2012.01.030
Yariyan, P., Rezaei, M., & Alavi Panah, S. K. (2020). A spatial multi-criteria evaluation model to seismic vulnerability assessment using GIS: A case study. Environmental Earth Sciences, 79(2), 1–15. https://doi.org/10.1007/s12665-020-8820-1
Zhang, X., Xie, H., Xu, Z, Li, Z., & Chen, B. (2024). Evaluating landslide susceptibility: an AHP method-based approach enhanced with optimized random forest modeling. Natural Hazards, 120, 8153–8207. https://doi.org/10.1007/s11069-023-06306-1
Zheng, D., Fang, Q., Lei, D., Wang, Z., Yan, C., & Rong, Z. (2024). Large-scale geohazards risk of submarine landslides considering the subsea cables vulnerability: A case study from the northern continental slopes of South China Sea. Engineering Geology, 343. https://doi.org/10.1016/j.enggeo.2024.107788
Zhou, J., Tan, Sh., Li, J., Xu, J., Wang, Ch., & Ye, H. (2023). Landslide Susceptibility Assessment Using the Analytic Hierarchy Process (AHP): A Case Study of a Construction Site for Photovoltaic Power Generation in Yunxian County, Southwest China. Sustainability, 15(6), 51-81. http://dx.doi.org/10.3390/su15065281 | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 451 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 43 |
||