پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 427 |
| تعداد مقالات | 4,065 |
| تعداد مشاهده مقاله | 5,528,533 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 5,713,102 |
ساختارگرایی تکوینی ظهور شعر نو کُردی (خوانشی بوردیویی از ظهور شعر نو کُردی براساس اشعار عبدالله گوران و عثمان محمد هورامی) | ||
| پژوهشنامه ادبیات کردی | ||
| مقاله 4، دوره 11، شماره 2 - شماره پیاپی 20، دی 1404، صفحه 43-64 اصل مقاله (396.6 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/jokl.2025.143334.1429 | ||
| نویسندگان | ||
| فرشید رستمی1؛ امیرعباس عزیزی فر* 2 | ||
| 1گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران | ||
| 2عضو هیئت علمی گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران | ||
| چکیده | ||
| اوضاع سیاسی- اجتماعی یکی از عوامل تأثیرگذار بر ظهور انواع ادبی به شمار میرود. در اواخر سدهی نوزدهم و نیمهی اول سدهی بیستم، جامعهی کُردستان با انقلابها و مبارزات زیادی روبهرو شد که این اتفاقات در مجموع سبب شدند موج تازهای از تجدد به ادبیات کُردی ورود پیدا کند. عبدالله گوران و عثمان محمد، در مرکز ظهور نوگرایی شعر کُردی قرار دارند و شعر نو کُردی از رهگذر حرکتهای ساختارشکنانهی این دو تن، توانسته است فراز و فرودهای بسیاری را تا به اکنون سپری کند. پییر بوردیو، جامعهشناس و فیلسوف فرانسوی، با طرح نظریۀ کنش و پبوند آن با مفاهیمی چون عادتواره و میدان، توانست از دوگانههای ثابت ذهنیتگرایی و عینیتگرایی فرا برود و عمل کنشگران را همزمان، معلول ذهن کنشگر و فضای پیرامون آنان بداند. پژوهش حاضر با پشتوانهی نظریۀ کُنش، با روشی تحلیلی و توصیفی و تطبیق دو شاعر مذکور، به بررسی اوضاع سیاسی- اجتماعی آن دوره و تأثیر این رویدادها بر ظهور شعر نو کُردی پرداخته است. نتایج به دست آمده نشان میدهد نوگرایی گوران و عثمان محمد را نمیتوان تنها به علتی نظیر تفکر و مدرنبودن این دو شاعر تقلیل داد؛ بلکه اعتراضات و قیامهای کُردها در جایجای کُردستان و مهاجرت کُردها به استانبول از یک سو و سرمایههای متنوع شاعران، موقعیت و عادتوارهی آنان از سوی دیگر، تأثیر چشمگیری بر شکستن هنجار شعر کُردی به قلم این دو شاعر داشته است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| شعر نو کُردی؛ عبدالله گوران؛ عثمان محمد هورامی؛ پییر بوردیو | ||
| مراجع | ||
|
الف) فارسی
احمدی، جمال (١٤٠١). تاریخ ادبیات کُردی؛ از جنگ جهانی اول تا سال ١٩٧٠، سقز: گوتار.
ایگلتون، تری (١٤٠٠). مارکسیسم و نقد ادبی، ترجمۀ اکبر معصومبیگی، چاپ سوم، تهران: گلآذین.
ایوبی، حجتالله (١٤٠١). به طعم فرهنگ: جامعهشناسی سیاسی پییر بوردیو، چاپ دوم، تهران: ثالث.
بوردیو، پییر (١٣٩٩). نظریۀ کنش: دلایل عملی و انتخاب عقلانی، ترجمۀ مرتضی مردیها، چاپ ششم، تهران: نقش و نگار.
بون ویتز، پاتریس (١٣٩٩). درسهایی از جامعهشناسی پییر بوردیو، ترجمۀ جهانگیر جهانگیری و حسن پوریوسف، چاپ پنجم، تهران: آگه.
پرستش، شهرام (١٣٩٣). روایت نابودی ناب: تحلیل بوردیویی بوفکور در میدان ادبی ایران، چاپ دوم، تهران: ثالث.
جمشیدیها، غلامرضا و همکاران (١٣٨٦). «دیالکتیک منش و میدان در نظریه عمل پییر بوردیو»، پژوهشنامۀ علوم انسانی، ش. 30: صص32-1.
ریتزر، جرج (١٣٧٧). نظریۀ جامعهشناسی در دوران معاصر، ترجمۀ محسن ثلاثی، تهران: مرکز.
شایانمهر، علیرضا (١٣٩٨). پییر بوردیو، چاپ دوم، تهران: اختران.
شریعتی، مهناز (١٣٨٨)، بررسی تطبیقی شعر نو فارسی و کُردی با توجه به اشعار نیما یوشیج و عبدالله گوران، پایاننامۀ کارشناسی ارشد، دانشگاه کُردستان، سنندج.
محمدپور، عادل (١٣٩٢). جریانشناسی شعر کُردی هورامی از ابتدا تا به امروز، مریوان: اوین.
محمدی، عادل (1403). «تحلیل استعارههای رایج پیرامون تنوع زبانی در اذهان کنشگران اجتماعی»، مجلۀ تحلیلگفتمان ادبی، ش. 3: صص 123-101.
هاشمی، سیدجمال (1394). بررسی نابسامانیهای اجتماعی در اشعار معروف الرصافی و عبدالله گوران، پایاننامۀ کارشناسی ارشد، دانشگاه کُردستان، سنندج.
ب) کُردی
ئاشنا، ئومید (٢٠٠٢)، نووسین و پهخشان و وهرگێڕاوهکانی گۆران، ههولێر: ئاراس.
بێکهس، فایق (٢٠١١)، دیوانی فایق بێکهس، ئامادهکردنی محهمهد مهلاکهریم، چاپی دووهم، سلێمانی: شڤان.
پیرباڵ، فهرهاد (٢٠٠٧)، گهنجه کوردهکان: یهکهمین پڕۆژهی مهعریفی کورد له مێژوودا، سلێمانی: بڵاوکراوهکانی مهکتهبی بیر و هوشیاری.
حیلمی، ڕهفێق (٢٠١٠)، شێعر و ئهدهبیاتی کوردی، چاپی دووهم، ههولێر: ئاراس.
خهزنهدار، مارف (٢٠٠٦)، مێژووی ئهدهبی کوردی، بهرگی شهشهم، ههولێر: ئاراس.
ڕهسووڵحهمهدئهمین باڵهکی، یادگار (٢٠٠٥)، سیمای تازه کردنهوهی شیعری کوردی ١٩٣٢-١٨٩٨، ههولێر: چاپخانهی وهزارهتی پهروهرده.
ڕۆستهمی، فهرشید و ئهمینی، کورش (1403)، «ڕهوتناسیی ئهدهبی هاوچهرخی ههورامی؛ شیعر»، پژوهشنامه ادبیات کردی، دوره 10، ش. 2: صص. 225-203.
گۆران، عهبدوڵڵا (١٣٩٩)، دیوانی شێعر، ساغکردنهوه: محهمهد مهلا کهریم، بانه: مانگ.
عامر، طاهر (٢٠٠٦)، نیمایوشیج و عهبدوڵڵا گۆران: نوێکردنهوه و دابڕان، پاریس: سوربۆن.
عهبدولواحید، ئازاد ( ٢٠٢٢)، عوسمان محهمهد ههورامی، ههڵکهوتوویهک له ناو ئهدهبیاتی کوردیدا، دهۆک: خانی.
مهحموودپوور، ڕهئووف (1397)،گوژمانه، مهریوان: زایهڵه.
موحهممهدپوور، عادڵ (1400)، هورزانه، مهریوان: ئهوین.
پ) انگلیسی
Paul, L. (2008, last rev. 2012), Kurdish Language l: History of the Kurdish Language. Encyclopaedia Iranica.
Haig, G & Opengin, E (2014), Kurdish: A Critical Research Overview, Kurdish Studies, No 2, Vol 2: pp 99-122. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 146 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 26 |
||