پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 34 |
| تعداد شمارهها | 436 |
| تعداد مقالات | 4,129 |
| تعداد مشاهده مقاله | 5,944,035 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 5,994,779 |
تحلیل گفتمان انتقادی سورة مبارکة حج بر اساس الگوی هاج و کرس | ||
| مطالعات ادب اسلامی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 18 تیر 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/jilr.2026.145785.1373 | ||
| نویسندگان | ||
| فاروق نعمتی* 1؛ شهلا شکیبایی فر2 | ||
| 1گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه پیام نور استان کردستان، مرکز سنندج | ||
| 2دانشگاه پیام نور | ||
| چکیده | ||
| تحلیل گفتمان انتقادی یکی از رویکردهای نوین در مطالعات زبانشناختی است که به بررسی پیوند میان زبان، ایدئولوژی و ساختارهای اجتماعی میپردازد. این رویکرد میکوشد نشان دهد که چگونه متون از طریق انتخابهای زبانی، ساختارهای نحوی و الگوهای معنایی، نوعی بازنمایی خاص از واقعیت را شکل داده و تثبیت میکنند. پژوهش حاضر با هدف بررسی ساختار گفتمانی سورة مبارکة حج بر اساس الگوی تحلیل گفتمان انتقادی هاج و کرس انجام شده است. در این چارچوب، متن سوره به عنوان نظامی نشانهای تحلیل میشود که در آن روابط میان کنشگران، الگوهای بازنمایی، و شیوههای تثبیت معانی ایدئولوژیک مورد بررسی قرار میگیرد. روش پژوهش توصیفی ـ تحلیلی بوده و دادهها از آیات سورة حج استخراج شدهاند. در فرایند تحلیل، به مؤلفههایی چون بازنمایی کنشگران، تقابلهای معنایی، ساختارهای تأکیدی و شیوههای طبیعیسازی مفاهیم توجه شده است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که در این سوره، نظام گفتمانی بر محور تقابلهای معنایی مانند ایمان و کفر، هدایت و ضلالت، و حق و باطل سازمان یافته است و این تقابلها از طریق ساختارهای زبانی و بلاغی تقویت میشوند. همچنین، بازنمایی کنشگران در آیات سوره به گونهای سامان یافته است که اقتدار مطلق الهی و جایگاه مؤمنان برجسته شده و در مقابل، منکران در موقعیتی انتقادی و هشدارآمیز قرار میگیرند. افزون بر این، برخی ساختارهای زبانی در سوره به گونهای عمل میکنند که مفاهیم اعتقادی و مناسک دینی در قالب حقیقتی بدیهی و تثبیتشده ارائه شوند. بر این اساس، نتایج پژوهش نشان میدهد که سورة حج از | ||
| کلیدواژهها | ||
| قرآن کریم؛ سورة حج؛ الگوی هاج و کرس؛ تحلیل گفتمان انتقادی؛ ایدئولوژی؛ ساختار قدرت | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 5 |
||