| تعداد نشریات | 34 |
| تعداد شمارهها | 441 |
| تعداد مقالات | 4,187 |
| تعداد مشاهده مقاله | 6,142,393 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,120,283 |
بازتعریف مرزهای قدرت و مشروعیت در خطبهی دمشق حضرت زینب (س) برپایۀ نظریۀ لاکلا و موفه | ||
| مطالعات ادب اسلامی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 18 مرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/jilr.2026.145262.1348 | ||
| نویسندگان | ||
| عزت ملا ابراهیمی* 1؛ منصوره احمدی جعفری2 | ||
| 1استاد دانشگاه تهران | ||
| 2گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد شهرقدس، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرقدس | ||
| چکیده | ||
| خطبۀ حضرت زینب (س) در دمشق بهعنوان متنی گفتمانی، بستری مناسب برای واکاوی مؤلفههای مقاومت زبانی و معنایی بهشمار میآید. ضرورت بررسی این خطبه از آنجا ناشی میشود که مطالعه آن بهمثابه گفتمان سیاسی، امکانی برای فهم فرایند بازتعریف مرزهای قدرت و مشروعیت در دل شرایط سرکوب فراهم میآورد. هدف پژوهش حاضر، تحلیل سازوکارهای گفتمانی خطبه بر اساس چارچوب نظری لاکلا و موفه است تا نشان داده شود که این متن چگونه توانسته گفتمان مقاومت را مفصلبندی کند. برای دستیابی به این غایت، پژوهش حاضر با بهرهگیری از روش تحقیق توصیفی– تحلیلی و کاربست مفاهیم کلیدی همچون «دال مرکزی»، «دال شناور»، «دال تهی»، «تقابل گفتمانی»، «طرد»، «غیریت»، «مفصلبندی»، «زنجیرۀ همارزی»، «برساخت اسطورهای» و «هژمونی» به واکاوی محتوای کیفی خطبه با رویکرد گفتمانی پرداخته است. یافتههای تحقیق نشان میدهد که این خطبه با واژگونسازی دالهای مشروعیتبخش خلافت و بازسازی گفتمان مبتنی بر «کرامت»، «عدالت»، «شهادت» و «الهیبودن قدرت» ضمن شکستن انسجام گفتمان هژمونیک یزید، از بیانیهای اعتقادی، به الگوی کنش گفتمانی «مقاومت» در جامعۀ دینی بدل گردیده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تحلیل گفتمان؛ هژمونی؛ مقاومت؛ خطبه حضرت زینب (س) | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 7 |
||