| تعداد نشریات | 34 |
| تعداد شمارهها | 441 |
| تعداد مقالات | 4,193 |
| تعداد مشاهده مقاله | 6,146,909 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,123,528 |
دیرینهشناسی گفتمان جامعهشناسی در ایران پس از انقلاب اسلامی | ||
| زیست سیاست و توسعه | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 21 مرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/jbpd.2026.145861.1044 | ||
| نویسندگان | ||
| کاوه حاجی اللهوردیپور* ؛ کمال خالق پناه | ||
| گروه جامعهشناسی، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی ، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران | ||
| چکیده | ||
| این پژوهش به بررسی گفتمان جامعهشناسی در ایران پس از انقلاب اسلامی و تحلیل قواعد دیرینهشناختی شکلگیری دانش اجتماعی میپردازد. سؤال اصلی این است که چگونه گفتمان جامعهشناسی پس از انقلاب، جامعه را به عنوان یک ابژه تحلیلی در نظام دانایی خود برساخته است. چارچوب نظری پژوهش مبتنی بر دیرینهشناسی دانش فوکو و رویکرد تحلیلی-انتقادی است. دادههای پژوهش شامل متون جامعهشناسی رسمی، پژوهشهای بنیادی و تحلیلهای جامعهشناختی پس از انقلاب است. یافتهها در چهار مرحله نشان میدهد: اول، «جامعه ایرانی» و «مسائل اجتماعی» به عنوان ابژههای تحلیلی ساخته شدهاند و نه بازتاب واقعیت اجتماعی؛ دوم، قواعد بیان، محدوده روایت مشروع از جامعه را تعیین میکنند؛ سوم، مفاهیم کلیدی مانند جامعه، ملت و سرزمین به ابژههای تثبیتشده تبدیل میشوند که نه ابزار تحلیل خنثی، بلکه اجزای یک دستگاه دانایی منسجم هستند؛ و چهارم، استراتژیهای گفتمانی، ابژه جامعه را در کلیت «ملت» و «سرزمین» ادغام کرده و گسستها، چندصداییها و گروههای حاشیهای را نامرئی میسازند. این روند نشاندهنده تثبیت یک نظم فکری خطی، ملیگرا و یکپارچه است و ضرورت بازشناسی جامعه به شکل ساختاری متنوع، پویا و دارای تنش و ناهمزمانی اجتماعی را برجسته میسازد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| جامعه شناسی در ایران؛ جامعه ارگانیک؛ جامعه یکپارچه؛ تحلیل گفتمان؛ دیرینهشناسی فوکویی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2 |
||