پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 34 |
| تعداد شماره‌ها | 460 |
| تعداد مقالات | 4,369 |
| تعداد مشاهده مقاله | 6,796,192 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,649,997 |
شناسایی ابعاد استثمار دانشگاهی و پیامدهای آن برای سیاستگذاری آموزش عالی: یک مطالعه فراترکیب | ||
| مدیریت دانشگاهی | ||
| دوره 5، شماره 3 - شماره پیاپی 18، مهر 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/jam.2026.146058.1174 | ||
| نویسندگان | ||
| یونس رومیانی* 1؛ لیلا خسروی مراد2 | ||
| 1بخش حکمرانی آموزش، دانشکده حکمرانی، دانشکدگان مدیریت، دانشگاه تهران | ||
| 2دانشجوی دکتری حکمرانی آموزش عالی، دانشکده حکمرانی، دانشگاه تهران | ||
| چکیده | ||
| این پژوهش با هدف واکاوی ابعاد و پیامدهای استثمار در مناسبات دانشگاهی انجام شده است. برای رسیدن به این هدف، از روش فراترکیب به‌عنوان یکی از رویکردهای فرامطالعه استفاده شد. بدین منظور، مجموعه‌ای از پژوهش‌های داخلی و خارجی مرتبط با کلیدواژه‌های هم‌معنا و هم‌خانواده گردآوری و با اتکا به الگوی سه‌مرحله‌ای نوبلت و هیر (انتخاب پژوهش ها، ترکیب پژوهش-ها، و تحلیل و ارائه ترکیب) و تحلیل مضمون شدند. در نهایت، از میان ۴۰ مقاله‌ی نهایی واردشده به فراترکیب، پس از حذف موارد تکراری، غربال و بازنگری نهایی، ۱۱۱ کد مفهومی استخراج گردید که مبنای دسته‌بندی‌ها و تحلیل‌های پژوهش قرار گرفت. یافته‌ها نشان داد که استثمار دانشگاهی پدیده‌ای چندبعدی و به‌هم‌پیوسته است که در چهار بُعد اصلی بروز می‌کند: استثمار علمی پژوهشی، آموزشی نهادی، ساختاری سیستمی و اخلاقی فرهنگی. بُعد علمی پژوهشی بیشترین فراوانی کدها را به خود اختصاص داد و بیانگر تمرکز فشارها و نابرابری‌ها در فرایند تولید دانش است. همچنین پیامدهای استثمار در چهار سطح فردی، آموزشی و پژوهشی، نهادی و ساختاری، و اجتماعی و کلان شناسایی شد که بیشترین فراوانی آنها مربوط به پیامدهای آموزشی و پژوهشی است؛ این پیامدها شامل کاهش کیفیت علمی، تضعیف انگیزه، فرسایش اخلاقی، افت اعتبار نهادی و کاهش اعتماد اجتماعی است. برآیند تحلیل‌ها نشان می‌دهد که استثمار دانشگاهی نه یک مسئله موردی، بلکه نظامی خودبازتولیدشونده است که از تعامل ساختارهای کلان، فرایندهای نهادی و روابط حرفه‌ای شکل می‌گیرد و پیامدهای آن به‌طور مستقیم بر کارکرد اصلی دانشگاه در تولید دانش و تربیت نیروی انسانی اثر می‌گذارد. بر این اساس، اصلاح پدیده‌ی استثمار مستلزم رویکردی جامع و چندسطحی است که همزمان به اصلاح ساختارهای سیاستگذاری، بهبود سازوکارهای نهادی، ارتقای اخلاق علمی و بازتعریف هنجارهای فرهنگی دانشگاه بپردازد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| استثمار دانشگاهی؛ سیاستگذاری؛ آموزش عالی؛ فراترکیب | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1 |
||