پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 34 |
| تعداد شمارهها | 450 |
| تعداد مقالات | 4,277 |
| تعداد مشاهده مقاله | 6,419,072 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,367,404 |
نقش تحولات فرهنگی در شکلگیری نماهای ابنیه معاصر ایرانی | ||
| جامعه شناسی فرهنگ و هنر | ||
| مقاله 11، دوره 7، شماره 3 - شماره پیاپی 25، مهر 1404، صفحه 150-163 اصل مقاله (2.05 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/scart.2025.140778.1471 | ||
| نویسنده | ||
| الناز ابی زاده* | ||
| استادیار، گروه معماری و شهرسازی، دانشگاه ملی مهارت، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| نماهای ابنیه معاصر ایرانی بهعنوان نمود کالبدی فرهنگ جوامع حاوی پیامهای هویتی ارزشمندی هستند. امروزه با دگرگونی، تحولات و تطور مفاهیم، نماهای ابنیه در حال از دست دادن ویژگیهای بنیادین، انحراف و تخطی از ارزشها هستند؛ درواقع طراحی نمای ابنیه معاصر ایرانی طی دهههای اخیر با مشکلاتی همچون عدم یکپارچگی، تقلید شکلی از الگوهای غربی و نابسامانی بصری مواجه بوده است که به نظر میرسد بتوان ریشه آنها را در ضعف و مشکلات فرهنگی جامعه جستجو کرد. این مقاله با هدف شناسایی عوامل اصلی تحولات و مشکلات فرهنگی جامعه و تأثیرات آن در معماری و نمود کالبدی آنها بر نماهای ابنیه معاصر ایرانی انجامشده است؛ این پژوهش با رویکرد کیفی و به صورت میدانی و با استفاده از ابزار مصاحبه انجام پذیرفته است. بدین منظور از روش تحلیل محتوای کیفی برای دستیابی به اهداف بهره برده و به تحلیل و یکپارچهسازی یافتهها پرداخته شده است؛ یافتهها در زمینة تأثیرگذارترین عوامل، بیانگر نفوذ فرهنگ غربی، ضعف جهانبینی و عدم شناخت جامع از ارزشهای ایرانی و گسترش نگاه صرفاً اقتصادی به معماری هستند. تأثیر این مشکلات در قالب تقلید صوری صرف از الگوهای غربی، تنوع و کثرتگرایی، عدم توجه به شرایط بومی، دوری از ارزشهای اصیل معماری ایرانی- اسلامی و ابتذال هنری و کمیتگرایی نمود یافته است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نمای ابنیه؛ معاصر؛ فرهنگ ایرانی؛ غربی؛ ارزش | ||
| مراجع | ||
|
منابع
استراوس، انسلم؛ و کربین، جولیت (1395). مبانی پژوهش کیفی. ترجمه ابراهیم افشار. تهران: نشر نی.
اسلامی ندوشن، محمدعلی (1387). فرهنگ و شب فرهنگ. یزدان، تهران.
آشوری، داریوش (1389). تعریفها و مفهوم فرهنگ. نشر آگاه، تهران.
بهزادپور، محمد؛ و توکل، مهشاد (1400). بررسی مؤلفههای هویت بخش نما در مواجهه با معماری معاصر نمونه موردی شهر قزوین. شباک، 7(1 (پیاپی 58))، 68- 59.
پیوستهگر، یعقوب؛ حیدری، علیاکبر و اسلامی مطهره (1396). بازشناسی اصول پنجگانه استاد پیرنیا در معماری خانههای سنتی ایران و تحلیل آن با استناد به منابع اعتقادی اسلامی، مطالعات شهر ایرانی اسلامی، 7 (27)، 66- 51
پهلوان، چنگیز (1388). فرهنگ و تمدن، نی، تهران
جعفری تبریزی، محمدتقی (1400). فرهنگ پیرو فرهنگ پیشرو، موسسه تدوین و نشر آثار علامه جعفری، ارمغان طوبی، قم.
جوادی آملی، عبدالله (1385). ادب فنای مقربان، ج سوم، قم، اسراء
-------- (1386). سرچشمه اندیشه، ج دوم، قم، اسراء
-------- (1387). فطرت در قرآن، ج پنجم، قم، اسراء
حجت، عیسی (1384). هویت انسانساز و انسان هویت پرداز (تأملی در رابطه هویت و معماری)، هنرهای زیبا، 24، 62-55
خدامیپور، اکرم؛ ذبیحی، حسین؛ و مفیدی شمیرانی، سید مجید (1399). ارزیابی مؤلفههای تأثیرگذار بر ارتقاء هویت منظر معماری در نماهای معاصر، فصلنامه علمی و پژوهشی پژوهش و برنامهریزی شهری، 11 (41)، 214-197
راپاپورت، آموس (1366). منشأ فرهنگی مجتمعهای زیستی، ترجمه راضیه رضازاده، انتشارات جهاد دانشگاهی دانشگاه علم و صنعت. تهران.
------- (1391). فرهنگ، معماری و طراحی، شفلین، ساری
------- (1392). انسانشناسی مسکن، ترجمه خسرو افضلیان، کتابکده کسری، مشهد
رخشان، احسان؛ ذبیحی، حسین؛ و ماجدی، حمید (1397). بازخوانی مؤلفههای هویت بخش نما در منظر شهرهای معاصر. مدیریت شهری، 17(51)، 75-86.
رحیمی، روحاله، محمدی، علی، و حس نزاده داوودی، شکرالله (1391)، الگوی هولوگرافیک در سیر تکاملی شهر، شهر موردمطالعه: آمل. باغ نظر، 11 (31) 98- 89
روحالامینی، محمود (1394). زمینه فرهنگشناسی، انتشارات عطار، تهران.
سیف الهی ده میری، محمد طه؛ بقایی، آژنگ؛ و افهمی، رضا. (1402). ارزیابی تطبیقی اثربخشی ضوابط طراحی و اجرای نما بر نماسازی ساختمانهای مسکونی در شهر تهران و آسیبشناسی آن (نمونه موردمطالعه: نمای ابنیه مسکونی محله ولنجک منطقه یک شهرداری تهران)، مدیریت شهری، 70، 40- 23.
ظفرمندی، سویل؛ ایمانی، نادیه.(1394). معماری رومی در مقابل معماری بومی بررسی خصوصیات گرایش موسوم به کلاسیک در معماری معاصر تهران، صفه، 25 (4)، 50- 27.
عزیز مقدم، محمدامین؛ هاشمی طغرالجردی، سیدمجید (1401). معماری به مثابه فرهنگ؛ تحلیلی بر کاراکتر زاویه بصری در تطبیقپذیری فرهنگ و معماری فضاهای بینابین. جامعهشناسی فرهنگ و هنر، 4 (2)، 154- 130
گروتر، یورک (1375). زیباشناختی در معماری. ترجمه جهانشاه پاکزاد و عبدالرضا همایون. تهران: دانشگاه شهید بهشتی.
لبخندق، محسن (1390). عنوان فارسی: دلالت های نظریه فطرت در نظریه فرهنگی (عنوان عربی: دلالات نظریة الفطرة فی النظریة الثقافیة). معرفت فرهنگی اجتماعی، 3(1 (پیاپی 9))، 55-80
معظمی، منوچهر، حجت، عیسی (1396). ریشههای گسست و گمگشتگی فرهنگی در معماری معاصر ایران. معماری و شهرسازی آرمانشهر، 10 (21)، 112-103.
نقیزاده، محمد (1381). تأثیر معماری و شهر بر ارزشهای فرهنگی، هنرهای زیبا، 11(11)، 76-62.
نقی زاده، محمد، زمانی، بهادر و کرمی، اسلام (1389). ملاحظات فرهنگی در شکلدهی به نماهای شهری با تکیه بر ساختار نماهای شهری ایرانی در دوران اسلامی. هویت شهر، 4(7)، 74-61
نیکزاده، حمید، سینائی، بهداد (1402). بررسی تأثیر شاخصههای معماری اسلامی بر ارزشهای تعالیبخش انسان. جامعهشناسی فرهنگ و هنر، 5 (3)، 33- 21
References Giddens, A. )1992(. The nation state and violence. London: Polity Press. Hsieh, H.F., and Shannon, S.E. )2005(. Three approaches to qualitative content analysis. Qualitative Health Research, 15) 9), 1277-1288. Kluckhohn, Florence Rockwood. )1951(. Cultural Factors in Social Work Practice and Education. Social Service Review 25 (1):38-47. Oliver, Paul. (1969). Shelter and society. London: Barrie & Rockliff/Cresset Press ———). 1997). Encyclopedia of Vernacular Architecture of the World. Cambridge University Press. ———. (2006). Built to Meet Needs (Cultural Issues in Vernacular Architecture). First Edition ed: Elsevier. Rapaport, Amos) .1992 .(Interview with Amos Rapoport. Arch. & Comport. / Arch. & Behav. 8 (1):10. ——— (2000). Theory, culture and housing. Housing, theory and society, 17(4), 145-165. ——— (2003). Cultura, arquitectura y diseño (Vol. 5). Univ. Politèc. de Catalunya. ——— (2006). Archaeology and environment–behavior studies. Archeological Papers of the American Anthropological Association, 16(1), 59-70. ——— (2008). Some further thoughts on culture and environment. International Journal of Architectural Research, 2(1), 16-39 Tylor, E. B. )2010(. Primitive Culture: Researches into the Development of Mythology, Philosophy, Religion, Art, and Custom. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 505 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 580 |
||