پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 427 |
| تعداد مقالات | 4,065 |
| تعداد مشاهده مقاله | 5,528,539 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 5,713,105 |
تحلیل نگاشتهای استعارههای مفهومی هستیشناختی از نوع «شیء انگاری» در قرآن کریم | ||
| مطالعات ادب اسلامی | ||
| دوره 4، شماره 2 - شماره پیاپی 9، آذر 1404، صفحه 165-187 اصل مقاله (680.6 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/jilr.2025.142877.1228 | ||
| نویسنده | ||
| حسین خانی کلقای* | ||
| استادیار گروه عربی دانشکده خوی، دانشگاه علوم ومعارف قرآن کریم، خوی، ایران | ||
| چکیده | ||
| بررسی و تحلیل مفاهیم بلند وحیانی از منظر دیدگاههای زبان شناختی، ساختار فکری قرآن کریم را برای ما مینمایاند و ما به فهم حقایق قرآنی رهنون میسازد. نظریه استعارههای مفهومی، یک امکان زبانی برای مفهوم سازی پدیدهها و مفاهیم معنوی و انتزاعی قرآن کریم است، استفاده از این ابزار زبان شناختی در درک و فهم مقوله های قرآنی بسیار کارساز است. «شیء انگاری» یک نوع استعاره مفهومی هستیشناختی است که پدیدهها و مفاهیم را به مثابه یک شیء مادی مفهوم سازی کرده و به تصویر میکشد.ارتباطهای که قرآن کریم میان فضاهای مادی و معنوی فراهم میکند مخاطب را بیوقفه درگیر این ارتباطها کرده و در اندیشه و فهم او تحول ایجاده کرده و جهانبینی او را در راستای جهانبینی توحیدی قرار میدهد. بر این اساس این مقاله با روش تصیفی- تحلیلی نمونههایی از استعاره مفهومی هستی شناختی(وجودی) از نوع "شیء انگاری" را در قرآن کریم مورد بررسی و تحلیل قرار گرفته است که نتایج حاصله نشان میدهد که «شیء آویزان صدادار» (مُذَبذَب)، یک تصویر ناب و محسوس از صفات بیهدفی، بیجهتی و سرگردانی منافقان را به نمایش میگذارد، پاره نمودن طناب پیمان، خیمه زدن ذلت و بدبختی بر روی کافران یهودی نمونهای دیگر استعارههای مفهومی «شیء انگاری» در قرآن کریم است که این مفاهیم انتزاعی را به شکل خیلی ملموس و مادی به تصویر کشیده است تا در نظاممفهومی قرآن درک روشن و عمیقی از آنها در اختیار مخاطب قرار دهد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| قرآن کریم؛ استعاره مفهومی؛ استعاره هستی شناختی (وجودی)؛ شیء انگاری | ||
| مراجع | ||
|
ابنعاشور، محمد بن طاهر. (بیتا). التحریر و التنویر (چاپ اول). بیروت: مؤسسه التاریخ.
ابنفارس، احمد بن فارس. (بیتا). معجم مقاییس اللغه (چاپ اول). قم: مکتب الإعلام الإسلامی.
ابنمنظور، محمد بن مکرم. (بیتا). لسان العرب (چاپ سوم). بیروت: دار صادر.
جوهری، اسماعیل بن حماد. (بیتا). الصحاح: تاج اللغه و صحاح العربیه (چاپ اول). بیروت: دارالعلم للملایین.
خرقانی، حسن. (1398). علوم بلاغی و زیباییشناختی قرآن. قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
راغب اصفهانی، حسین بن محمد. (بیتا). مفردات ألفاظ القرآن (چاپ اول). بیروت: دارالعلم.
زبیدی، مرتضی، محمد بن محمد. (بیتا). تاج العروس من جواهر القاموس (چاپ اول). بیروت: دارالفکر.
زحیلی، وهبه بن مصطفی. (1418 ق). التفسیر المنیر فی العقیده و الشریعه و المنهج (چاپ دوم). بیروت: دارالفکر المعاصر.
زمخشری، محمود. (1407 ق). الکشاف عن حقائق غوامض التنزیل (چاپ سوم). بیروت: دار الکتب العربی.
سید قطب، بن ابراهیم شاذلی. (1412 ق). فی ظلال القرآن (چاپ هفدهم). بیروت: دارالشروق.
طباطبایی، سید محمدحسین. (1417 ق). المیزان فی تفسیر القرآن (چاپ پنجم). قم: دفتر انتشارات اسلامی جامعهٔ مدرسین.
طبرسی، فضل بن حسن. (1360). مجمع البیان فی تفسیر القرآن (ترجمهٔ مترجمان؛ چاپ اول). تهران: انتشارات فراهانی.
طبرسی، فضل بن حسن. (1372). مجمع البیان فی تفسیر القرآن (چاپ سوم). تهران: انتشارات ناصرخسرو.
عسکری، حسن بن عبدالله. (بیتا). الفروق اللغویه (چاپ اول). بیروت: دارالآفاق الجدیده.
فراهیدی، خلیل بن احمد. (بیتا). کتاب العین (چاپ دوم). قم: نشر هجرت.
فیوحی، احمد بن محمد. (بیتا). المصباح المنیر (چاپ دوم). قم: مؤسسه دارالهجره.
قائمینیا، علیرضا. (1396). استعارههای مفهومی و فضاهای قرآن. تهران: سازمان انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
قرائتی، محسن. (1383). تفسیر نور (چاپ یازدهم). تهران: مرکز فرهنگی درسهایی از قرآن.
قرآن کریم. (بیتا).
قرشی، علیاکبر. (1371). قاموس قرآن (چاپ ششم). تهران: دار الکتب الاسلامیه.
لیکاف، جورج، و جانسون، مارک. (1400). استعارههایی که با آنها زندگی میکنیم (ترجمة ج. میرزابیگی). تهران: انتشارات آگاه.
مدرسی، سید محمدتقی. (1419 ق). من هدی القرآن (چاپ اول). تهران: دار محبی الحسین.
مصطفوی، حسن. (بیتا). التحقیق فی کلمات القرآن (چاپ سوم). بیروت: دارالکتب العلمیه.
مکارم شیرازی، ناصر. (1374). تفسیر نمونه (چاپ اول). تهران: دارالکتب الاسلامیه.
هاشمی، زهره. (1389). استعارة مفهومی از دیدگاه لیکاف و جانسون. ادبپژوهی، 12. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 228 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 77 |
||