پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 400 |
| تعداد مقالات | 3,869 |
| تعداد مشاهده مقاله | 5,398,939 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 5,606,588 |
ماهیت عزل مال در ارثِ جنین از منظر فقه مذاهب اسلامی و حقوق ایران | ||
| مطالعات تطبیقی فقه و اصول مذاهب | ||
| دوره 8، شماره 1 - شماره پیاپی 14، فروردین 1404 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/mfu.2026.144856.1637 | ||
| نویسنده | ||
| محمد تقی مرادی* | ||
| دانش آموخته سطح 4 و استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم / دانشجوی دکتر فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه قم | ||
| چکیده | ||
| مطابق فقه اسلام و قوانین ایران، اگر موقع تقسیم ارث، حملی در بین باشد سهمی برای او کنار گذاشته می-شود تا وضعیت زنده متولد شدن آن روشن شود. این مال معزول، هم میتواند نمائات و منافعی داشته و هم امکان دارد تلف شود. حال سؤال اینجاست که این نمائات از آنِ کیست و تلف، علیه چه کسی حساب خواهد شد؟ مهمترین روند برای پاسخ به این سؤال، تحلیل ماهیت «عزل مال» است که آیا تقسیم مال بر آن صدق میکند یا نه؟ این مقاله که با روشی توصیفی تحلیلی از منابع فقهی مذاهب اسلامی و حقوقی بهرهگرفته، به پاسخ این سؤال میپردازد که ماهیت عزل چیست؟ برخی فقهای امامیه و جمهور فقهای شافعی، حنفی، حنبلی و زیدی با استناد به دلایلی همچون دلالت قاعده لاضرر، عدم مانع در مالکیت متزلزل حمل و دلالت ماهیت شرط متأخر، عزل را تقسیم مال قلمداد کردهاند. پیشگیری از اختلافات بعدی و اضرار به سایر وراث نیز ایجاب میکند مال از ابتدا از اشاعه دربیاید. ماده 878 ق.م ایران نیز نه با صراحت، بلکه ظهور در تقسیم بودن عزل مال دارد. دلایلی که برای تغایر عزل مال با قسمت ارائه شده، هرچند در مقام اثبات، متقنتر نشان دادند در عمل، کارایی چندانی نخواهند داشت. درنتیجه، نمائات و منافع بین حمل و وراث دیگر مشترک نبوده و تلف مال هرکدام، علیه او خواهد بود. درواقع، با جدا کردن سهم هر کس، احکام مال مشاع دیگر برقرار نیست. امروزه با ابزارهای پزشکی، تعداد و جنسیت جنین در روز فوت متوفی قابلتشخیص است. بنابراین توجیه چندانی برای به تأخیر انداختن تقسیم ارث در وقت مقرر خود وجود ندارد؛ چراکه ترکه، حق وراث است و حق را از صاحبش یا از زمان مقرر آن به تأخیر نمیاندازند. ازاینرو، باید میراث را بلافاصله تقسیم نمود؛ اما بهگونهای که سهم جنین نیز محفوظ بماند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| عزل؛ مال؛ ارث؛ جنین؛ حقوق ایران | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 9 |
||